Daniël 2: Een wrede dictator en een machtige God

De machtige koning Nebukadnessar van Babel heeft een droom en hij wil weten wat deze droom betekent. Daarvoor heeft hij een grote groep deskundigen tot zijn beschikking, maakt vers 2 duidelijk. Maar in plaats van dat de koning hun zijn droom vertelt, wil hij dat de deskundigen hem ook vertellen wàt hij eigenlijk heeft gedroomd. Dat is natuurlijk onmogelijk en dat proberen de droomuitleggers de koning wanhopig uit te leggen. Want hij bedreigt hen met de dood als ze niet aan zijn idiote verwachting voldoen. Fijn, zo’n gestoorde dictator. Helaas was Nebukadnessar niet de laatste in zijn soort…

Wat de koning bezielde, vertelt het Bijbelverhaal niet. Begreep hij zichzelf wel? De verteller houdt ons knap in spanning, want ook wij horen de inhoud van de koninklijke droom niet direct. Herinnerde de koning het zichzelf nog wel?

Op het moment waarop de nood het hoogst is, redt Daniël zichzelf en alle anderen aan het hof. Niet door zijn eigen kennis, maar doordat God hem de droom en de betekenis ervan vertelt (2:16-19). Uit zijn woorden spreekt al van tevoren het vertrouwen, het geloof, dat God hem inderdaad de droom zal vertellen (2:16). Vervolgens bidden hij en zijn vrienden daar ook voor.

Midden in dit lange verhaal staat het dankgebed dat Daniël uitspreekt nadat God hem de droom heeft verteld en nog voordat hij ermee naar de koning gaat. Die centrale plaats is geen toeval. Daniël prijst God als degene die wijsheid en kracht bezit; als degene die koningen aanstelt en afzet (2:20-23). Zijn gebed loopt al vooruit op de inhoud en de verklaring van de droom, die wij nog steeds niet kennen. Niet alleen heeft God zelf wijsheid en kracht, Hij is ook degene die aan mensen wijsheid en kennis geeft. Daarbij hoeven we niet alleen te denken aan de bovennatuurlijke kennis van de droom. Daniël was sowieso wijs, een goede ambtenaar aan het hof van de koning.

De droom blijkt te gaan over de diverse koninkrijken die elkaar in de loop van de tijd zullen opvolgen. Deze reeks imperia zal worden afgebroken door een steen die er zonder menselijke inbreng een einde aan maakt en dan zelf een heel grote berg wordt (2:35). Verderop wordt dit uitgelegd als een rijk dat door God wordt opgericht en nooit meer verdwijnt (2:44). Dat moet wel het koninkrijk van God en zijn gezalfde vorst, de Christus, zijn. Het komt er niet door onze inspanning, niet door revolutie, niet door de macht van de sociale media. God zelf kwam ervoor op aarde.

Pieter Lalleman is Bijbelwetenschapper, schrijver en spreker. Hij woont in Zwolle.