Nederlands-Vlaams Bijbelgenootschap

Extra informatie

Filter op categorie

Slavernij en bevrijding – de Exodus als tegenverhaal

‘Ik ben JHWH, uw God, die u uit Egypte, uit de slavernij, heeft bevrijd.’ Zo beginnen in Exodus 20:1 de tien woorden. Vele tientallen keren wordt God in de Bijbel getypeerd als degene die Israël redde uit Egypte. Het is hét markerende punt van Israëls geschiedenis. Geregeld wordt Egypte dan aangeduid als bêt ʿăbādîm, ‘het slavenhuis’. De bevrijding uit slavernij is fundamenteel voor Israëls identiteit. Toch wordt er in de boeken van het Oude Testament geen radicaal einde gemaakt aan slavernij. Even verderop in Exodus 20 spreekt het sabbatsgebod over ‘uw slaven en slavinnen’ (vers 10, zie ook vers 17) alsof dat de normaalste zaak van de wereld is. Volgens de Britse rabbijn Jonathan Sacks staat de Thora weliswaar slavernij toe, maar bereidt ze tegelijkertijd de weg voor de uiteindelijke afschaffing ervan. Klopt dat, of stel je zo de Bijbel iets mooier voor dan die werkelijk is?

Wie was Mozes in de Bijbel?

Mozes leidt het volk van Israël uit de slavernij van Egypte naar het beloofde land Kanaän. Onderweg ontvangt hij op de berg Sinai de wetten van God.
Vlak voordat het volk het land Kanaän binnentrekt, neemt Mozes afscheid en sterft hij.

Heiligheid in het Oude Testament: heilige plaatsen

In het Oude Testament worden verschillende plaatsen als heilig beschouwd:

De cherubs en serafs

Wat is een Cherub?

Cherubs worden in het Oude Testament beschreven als hemelse wezens met vleugels. Ze hebben het lichaam van een leeuw en het hoofd van een mens. In het boek Ezechiël zijn het wezens met vier vleugels en vier verschillende gezichten.
De belangrijkste functie van cherubs in de Bijbel is dat ze de troon van God dragen.

Woestijn in de Bijbel

De woestijn stond in de tijd van de Bijbel bekend als een onvruchtbaar en gevaarlijk gebied, en als een plek van honger, dorst en wilde dieren (Deuteronomium 1:19; Jesaja 21:1; Jeremia 2:6).
Zowel in het Oude Testament als in het Nieuwe Testament heeft de woestijn ook nog een andere betekenis: het is een plek waar mensen het moeilijk hebben, maar waar God juist zijn kracht kan laten zien (zie bijvoorbeeld Jesaja 41:18-20).

De ark van het verbond

De ark van het verbond is in de Bijbel een zeer heilig voorwerp. De ark is een heilige kist die een vaste plaats heeft in de tabernakel en de tempel in Jeruzalem. 

De tabernakel: ark

Gebaseerd op materiaal uit de Bible Lands As Classroom DVD Series
© United Bible Societies, 2004.

De binnenkant van de tabernakel

In de tabernakel zijn twee gedeeltes: het heilige en het allerheiligste. Deze twee ruimtes zijn van elkaar gescheiden door een gordijn, het voorhangsel. Alleen priesters mogen in het heilige komen. In het allerheiligste mag alleen de hogepriester komen.
De tempel later heeft dezelfde twee ruimtes.

Heiligheid in het Oude Testament: heilige voorwerpen

In het Oude Testament hebben sommige voorwerpen vanwege hun rol in de eredienst of bij godsdienstige rituelen een heilige status:

Het heilige en allerheiligste van de tabernakel

De ark van het verbond (Exodus)

De ark van het verbond volgens de beschrijving in Exodus 25:10-22.